Thursday, 2 April 2020

नेपालकाे राष्ट्रिय सभा र प्रतिनिधि सभा बीचकाे अन्तरसम्बन्ध ।

नेपालकाे केन्द्रिय संरचना दुइ सदनात्मक रहेकाे छ। प्रत्यक्ष र समानपातिक निर्वाचन पद्धतिबाट निर्वाचित जनप्रतिनिधिहरूकाे संसद प्रतिनिधि सभा हाे भने एकल संक्रमणीय मतकाे निर्वाचन पद्धतिबाट चुनिएर अाएकाहरूकाे संसद राष्ट्रिय सभा हाे । 
यिनिहरूबीचकाे अन्तरसम्बन्धलाइ देहायबमाेजिम बुँदागत गर्न सकिन्छ ।

  • नेपालकाे संविधानकाे धारा १११ अनुसार विधेयक पारित गर्नकाेलागि यि दुवै सदन मध्य जुन सदनमा विधेयक उत्पति भएकाे हाे त्याे विधेयक अर्काे सदनमा पेश गरी पारित गर्नुपर्छ । यस्ताे विधेयक उत्पति भएकाे सदनले पारितकाेलागि अर्काे सदनमा पठाएकाे खण्डमा २ पारित, अस्वीकार वा संसाेधन सहित पारित के गर्ने हाे गरेर उत्पति भएकाे सदनमा फिर्ता पठाउनु पर्ने हुन्छ ।
    तर, 
    अर्थ विधेयक प्रतिनिधि सभामा मात्र पेश गर्न मिल्छ र त्याे विधेयक राष्ट्रिय सभामा स्वीकृतिकालागि पठाएकाे १५ दिन भित्र राष्ट्रिय सभाले जवाफ पठाइ सक्नुपर्छ । ( याे अर्थ विधेयक मात्र यस्ताे विधेयक हाे जसलाइ राष्ट्रिय सभाले पारित गरे पनि नगरे पनि प्रतिनिधि सभाले पारित गरी प्रमाणिकरणकाे लागि राष्ट्रपति समक्ष पेश गर्न सक्छ ।)
  • संघीय संसदकाे दुवै सदनकाे तत्काल कायम रहेका सदस्य संख्याकाे कम्तिमा दुइतिहाइ बहुमतले संकटकालिन अवस्थाकाे घाेषणा, सन्धि सम्झाैता अनुमाेदन, राष्ट्रपति विरूद्ध महाअभियाेग, संविधान संसाेधन, जनमत संग्रहकाे निर्णय जस्ता विषयमा निर्णय गर्न सक्ने ।
  • संसदिय सुनुवाइ संसदका दुवै सदनका सदस्य माझ हुने ।
  • राजश्व र व्ययकाे अनुमान दुवै सदनले पारिग गर्नुपर्ने ।
  • राष्ट्रपतिकाे निर्वाचनका लागि निर्वाचक मण्डलमा दुवै सदनका सदस्यहरू रहने ।
  • संघीय संसदकाे महासचिव नियुक्ति प्रतिनिधि सभाकाे सभामूख र राष्ट्रिय सभाकाे अध्यक्षकाे संयुक्त सिफारिसमा राष्ट्रपतिले गर्ने ।
  • प्रदेश सभाकाे विघटनकाे निर्णय संघीय संसदका दुवै  सदनमा तत्काल कायम सहेका सदस्य सँख्याकाे बहुमतबाट पारित गर्ने ।
  • दुवै सदन जनप्रतिनिधि मूलक संस्था हुन् ।

No comments:

Post a Comment